Skráð vinna er til hagsbóta fyrir alla – þess vegna skiptir hún þig máli

Ert þú launþegi sem fær greitt í reiðufé án ráðningarsamnings? Gefur vinnuveitandi þinn aðeins upp hluta af vinnustundum þínum? Eða ert þú skráð sem sjálfstætt starfandi, en fyrirtæki stjórnar bæði vinnutíma þínum og verkefnum? Ef eitthvað af þessu á við um þig, lestu þá áfram, því þú ert óskráður starfsmaður og ert án verndar. 

Um það bil 1 af hverjum 10 Evrópubúum segist hafa keypt vörur eða þjónustu á síðasta ári sem gæti hafa falið í sér óskráða vinnu. Og þriðjungur þekkir einhvern sem vinnur óskráða vinnu. Fyrir landið þitt og ESB í heild veikir þetta efnahaginn með því að draga úr opinberum tekjum, grafa undan velferðarkerfum og ýta undir ósanngjarna samkeppni. En hvaða þýðingu hefur þetta fyrir þig á persónulegri nótum? Vinnumálastofnun Evrópu hóf nýlega herferðina„Skráð vinna er ávinningur fyrir alla!“til að vekja athygli á óskráðri vinnu og áhættunni og afleiðingunum sem hún hefur í för með sér fyrir bæði launafólk og vinnuveitendur.

Ef þú ert launamaður

Þó að það kunni að virðast auðveldara að vinna „svart“, þá þýðir það engar öryggisráðstafanir, engin réttindi og engin tryggð laun. Ef vinnuslys verður, þarftu að greiða fyrir allan læknis- og endurhæfingarkostnað þinn. Þú færð hvorki launað sumarfrí né veikindaleyfi, og gleymdu greiðslum í fæðingarorlofi ef þú ert nýbakað foreldri. Það er heldur engin trygging fyrir því að launin þín verði ekki undir lágmarkslaunum og ef þér er sagt upp á ósanngjarnan hátt hefurðu enga lagalega vernd. Og það er bara þegar horft er á stöðuna í dag. 

Óskráð vinna þýðir líka ekkert framtíðaröryggi. Ef tekjur þínar eru ekki gefnar upp eru engin iðgjöld greidd í lífeyrissjóði. Þegar þú verður eldri og vilt fara á eftirlaun muntu því eiga minni – eða jafnvel engan – rétt til lífeyris. Og já, þetta virðist kannski langt í burtu núna, en þú munt sjá hversu mikilvægt þetta er síðar.

Á hinn bóginn, þegar vinnan þín er gefin upp (jafnvel þótt þú sért árstíðabundinn starfsmaður), færð þú sanngjörn laun, öryggi og réttindi. Hvernig geturðu verið viss um að þú sért að vinna löglega? Hér er gátlisti:

1. Þú ert með skriflegan samning þar sem fram koma skyldur þínar og réttindi vinnuveitanda þíns.
2. Laun þín eru regluleg og endurspegla yfirvinnu.
3. Þú nýtur verndar ef slys ber að höndum – og gegn hvers kyns mismunun – á vinnustað.
4. Þú færð pásur, veikindaleyfi og frí.
5. Þú ert með almannatryggingar sem greiða fyrir heilbrigðisþjónustu þína, atvinnuleysisbætur og lífeyri.
6. Þú hefur rétt til að ganga í stéttarfélag, láta í þér heyra eða jafnvel fara í verkfall ef aðstæður verða ósanngjarnar.

Ef þú ert vinnuveitandi

Skráð vinna er líka til hagsbóta fyrir þig. Það er ekki bara að gera hið rétta – það er snjall viðskiptarekstur. Upphafið er að fylgja gildandi lögum og reglum, svo vertu viss um að kynna þér þau ráðningarskilyrði sem kveðið er á um í lögum og reglugerðum landsins. Gakktu úr skugga um að starfsfólk ykkar hafi rétt til að vinna löglega í landinu. Haltu nákvæma skrá yfir skráð starfsfólk ykkar, þar á meðal raunverulegan vinnutíma þeirra og allar greiðsluupplýsingar, í samræmi við landslög og reglur ESB. 

Ekki síður mikilvægt er að tryggja starfsfólki ykkar öruggt vinnuumhverfi. Með því að gera þetta: 

1. Þú færð engar sektir (sem er gríðarlegur kostur).
2. Þú færð ánægðari, tryggari og þar af leiðandi afkastameira starfsfólk.
3. Stéttarfélög? Verkföll? Samningar? Þú ert með allt á hreinu.
4. Orðsporið? Sérfræðingur Viðskiptavinir elska siðferðileg vörumerki.
5. Þú hjálpar til við að byggja upp sanngjarnt hagkerfi og hvað gæti verið betra en það?

Auk herferðarinnar „Skráð vinna gagnast öllum!“ skaltu kynna þér þjónustugáttina þar sem finna má mikið úrval af efni um hvernig taka má á óskráðri vinnu..

Tengdir hlekkir:

Herferðin „Skráð vinna er ávinningur fyrir alla!“

Myndband fyrir starfsfólk: „Skráð vinna er hagur allra!“

Myndband fyrir starfsfólk: „Skráð vinna er hagur allra!“

Takast á við óskráða vinnu

Nánari upplýsingar: 

Evrópskir atvinnudagar

Finna Eures-ráðgjafa

Atvinnu- og búsetuskilyrði í Eures-löndum

Vinnugagnagrunnur EURES

Þjónusta EURES fyrir vinnuveitendur

Viðburðadagatal EURES

Næstu viðburðir á Netinu

EURES á Facebook

EURES á X

Eures á LinkedIn