
Wyobraź sobie, że jest rok 2040, czyli niezbyt odległa przyszłość. Dzięki sztucznej inteligencji gospodarka rozwija się dynamicznie, pojawia się wiele nowych miejsc pracy, dostęp do edukacji jest elastyczny i łatwy, co pomaga wszystkim płynnie realizować kolejne kroki kariery. Brzmi świetnie, nieprawdaż? Ale spójrzmy prawdzie w oczy: jeśli Europa nie podejmie odpowiednich kroków, jej przyszłość oparta na sztucznej inteligencji może potoczyć się zupełnie inaczej, ze szkodą dla wielu osób. Przyjrzyjmy się kilku niezbyt optymistycznym scenariuszom.
Dwa dystopijne scenariusze, których zdecydowanie nie chcemy
W hipotetycznym roku 2040 sztuczna inteligencja tak bardzo zmieniła miejsca pracy, że nie da się ich rozpoznać. Ani rządy, ani pracodawcy nie inwestują w rozwój umiejętności pracowników, pozostawiając im w większości przypadków samodzielne radzenie sobie ze wszystkim. Korzystają na tym tylko osoby obeznane z technologią, a tymczasem inni mają trudności z utrzymaniem zatrudnienia. Skutkuje to pogorszeniem ich stanu zdrowia psychicznego i fizycznego, a także ich finansów.
W innym, jeszcze gorszym scenariuszu technologie sztucznej inteligencji i automatyzacja przejęły kontrolę nad każdym aspektem naszego życia i pracy. Dziś nie tylko miejsce pracy, ale całe społeczeństwo zmieniło się nie do poznania. Kilka potężnych podmiotów kontroluje branżę sztucznej inteligencji, wywierając wpływ na decydentów politycznych, gospodarkę i społeczeństwo. W miarę jak sztuczna inteligencja przejmuje większość zadań, ludzie tracą pracę w każdym sektorze i branży – a mając do dyspozycji łatwo wymienialną siłę roboczą, firmy nie dbają już o podnoszenie kwalifikacji swoich pracowników. Po raz kolejny pracownicy są pozostawieni sami sobie i z trudem nadążają za postępem technologicznym. Związki zawodowe również nie mają zbyt dużej siły nacisku, więc nie ma nikogo, kto walczyłby o prawa i interesy pracowników. Brakuje odpowiednich regulacji i nadzoru rządowego, przez co władza spoczywa w dużej mierze w rękach tych największych graczy, co stanowi zagrożenie dla demokracji, a także szkodzi środowisku.
W tych dwóch scenariuszach rewolucja AI przynosi korzyści jedynie nielicznej grupie szczęśliwców, a przepaść między tymi, którzy mają dostęp do technologii, a tymi, którzy go nie mają, staje się ogromna. Nie chodzi tylko o to, że poszczególni pracownicy nie nadążają za zmianami, lecz o systemową niewydolność, w ramach której system decyduje, kto się może się uczyć, a kto nie.
Trochę lepsza opcja – pułapka „utraconej szansy”
Istnieje też inny, mniej przygnębiający scenariusz – taki, w którym wdrażanie sztucznej inteligencji przebiega powoli, ale systematycznie. Brzmi to bezpiecznie, prawda? Nie do końca, gdyż jeśli nie zainwestujemy odpowiednio w rozwój umiejętności, ta mniej spektakularna opcja będzie straconą szansą na innowacje.
W tej wersji przyszłości z 2040 r. tempo zmian może być możliwe do opanowania, ale nie wykorzystuje się w nim w pełni potencjału sztucznej inteligencji w zakresie poprawy warunków społecznych i gospodarczych. Dla pracowników powolne wdrażanie tej technologii oznacza, że ciekawe, kreatywne stanowiska, które zazwyczaj powstają w wyniku przełomów w dziedzinie sztucznej inteligencji, mogą nigdy nie powstać, co sprawi, że rynek pracy stanie w martwym punkcie. Najciekawsze zadania trafiają do wąskiej elity, podczas gdy reszta zajmuje się rutynową pracą – i marnuje swój potencjał. Jeśli chodzi o pracodawców, to pomimo że mogą uniknąć chaosu związanego z gwałtownymi zmianami, tracą jednocześnie szansę na zwiększenie wydajności i wprowadzenie nowych produktów, które mogłyby ich wyróżnić, co naraża ich na stagnację tylko dlatego, że system nie wspiera powszechnego i znaczącego wdrażania tych rozwiązań.
Scenariusze te pokazują, że rozwój kompetencji przyszłości zależy od pracy zespołowej. Poprzez wspólne wspieranie ciągłego doskonalenia umiejętności UE może zbudować siłę roboczą gotową na świat sztucznej inteligencji, przekształcając postęp technologiczny w sprawiedliwe i zrównoważone korzyści dla wszystkich.
Więcej informacji na temat różnych scenariuszy można znaleźć w sprawozdaniu pt. „Preparing for 2040” (Przygotowania na 2040 r.). Chcesz poczytać o bardziej optymistycznej przyszłości ze sztuczną inteligencją? Zajrzyj do naszego artykułu na temat tego, jak rewolucja AI wpływa na młode osoby poszukujące pracy.
Powiązane linki:
„Preparing for 2040” (Przygotowania na 2040 r.)
Jesteś młody i dopiero zaczynasz karierę?Rewolucja AI jest stworzona dla Ciebie!
Więcej informacji:
Szukaj doradcy EURES
Warunki życia i pracy w państwach EURES
Baza ofert pracy EURES
Usługi EURES adresowane do pracodawców
Kalendarz wydarzeń EURES
Nadchodzące wydarzenia online
EURES na Facebook
EURES na Twitter
EURES na LinkedIn
Informacje szczegółowe
- Data publikacji
- 11 maja 2026
- Autorzy
- Europejski Urząd ds. Pracy | Dyrekcja Generalna ds. Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Włączenia Społecznego
- Tematy
- Biznes/Przedsiębiorczość
- Wiadomości z rynku pracy/wiadomości dotyczące mobilności
- Wiadomości/raporty/statystyki
- Trendy rekrutacyjne
- Młodzież
- Powiązane sekcje
- Sektor
- Accomodation and food service activities
- Activities of extraterritorial organisations and bodies
- Activities of households as employers, undifferentiated goods- and services
- Administrative and support service activities
- Agriculture, forestry and fishing
- Arts, entertainment and recreation
- Construction
- Education
- Electricity, gas, steam and air conditioning supply
- Financial and insurance activities
- Human health and social work activities
- Information and communication
- Manufacturing
- Mining and quarrying
- Other service activities
- Professional, scientific and technical activities
- Public administration and defence; compulsory social security
- Real estate activities
- Transportation and storage
- Water supply, sewerage, waste management and remediation activities
- Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles and motorcycles