Przedsiębiorstwo społeczne: przedsiębiorczość o oddziaływaniu społecznym

Social enterprise: Entrepreneurship with a social impact — Shutterstock

Jak wskazała Komisja Europejska, przedsiębiorczość i samozatrudnienie pomagają w tworzeniu miejsc pracy, rozwijaniu umiejętności oraz dają bezrobotnym i osobom w trudnej sytuacji możliwość pełnego uczestnictwa w życiu społecznym i gospodarczym.

Osoby pracujące na własny rachunek, stanowiące 14% całkowitego zatrudnienia, odgrywają ważną rolę w gospodarce UE. Najnowsze dane Eurostatu pokazują, że w 2016 r. 30,6 mln osób w wieku 15-64 lat w UE było samozatrudnionych. Biorąc pod uwagę, że MŚP stanowią 99% przedsiębiorstw w UE i zapewniają dwie trzecie całkowitego zatrudnienia, jasne jest, dlaczego Komisja wspiera te przedsiębiorstwa.

W celu promowania przedsiębiorczości i samozatrudnieni, Komisja:

skupia się na rozpoczynaniu działalności gospodarczej przez osoby bezrobotne i osoby z grup społecznie wrażliwych;

wspiera przedsiębiorców społecznych;
pomaga przedsiębiorcom w dostępie do finansowania poprzez wspieranie podmiotów udzielających mikrokredytów w ramach programu na rzecz zatrudnienia i innowacji społecznych (EaSI);
wspiera mikrofinansowanie za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Społecznego.

Przedsiębiorstwo społeczne: biznes z ludzką twarzą

W ostatnich latach obserwuje się rosnące zainteresowanie przedsiębiorstwami społecznymi w całej Europie. Na przykład według badania zleconego przez Komisję Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów Parlamentu Europejskiego w Hiszpanii istnieje około 43 000 przedsiębiorstw społecznych odpowiedzialnych za ponad 2,2 mln bezpośrednich i pośrednich miejsc pracy. To samo sprawozdanie pokazuje, że obroty gospodarki społecznej stanowią 10% krajowej GPD.

Wzrost przedsiębiorstw społecznych napędzany jest coraz większym uznaniem roli, jaką mogą one odegrać w stawianiu czoła wyzwaniom społecznym i środowiskowym oraz stymulowaniu wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu. Koncentrując się na ludziach, sprzyjają one poczuciu spójności społecznej i promują dobro wspólne.

Podstawowe cechy przedsiębiorstw społecznych

Przedsiębiorstwa społeczne:

służą interesom społeczności (cele społeczne, społecznościowe, środowiskowe), a nie maksymalizacji zysków;
mają charakter innowacyjny, poprzez oferowane przez nie towary lub usługi oraz poprzez organizację lub stosowane przez nie metody produkcji;
zatrudniają najbardziej wrażliwych członków społeczeństwa (osoby społecznie wykluczone), przyczyniając się w ten sposób do spójności społecznej, zatrudnienia i zmniejszenia nierówności.

Według Komisji przedsiębiorstwo społeczne musi również spełniać następujące warunki:

angażować się w działalność gospodarczą;
dążyć do wyraźnego i podstawowego celu społecznego;
mieć ograniczenia w zakresie podziału zysków lub aktywów;
być niezależnym;
zarządzać w sposób sprzyjający włączeniu społecznemu.

W niektórych państwach członkowskich przedsiębiorstwa te są jeszcze w powijakach, ale już teraz wykazują oddziaływanie społeczne.

Najlepsze praktyki: grecki Klimax Plus

Klimax Plus rozwija zrównoważoną działalność gospodarczą w gospodarce społecznej i ekologicznej poprzez dostosowaną do potrzeb integrację zawodową osób z problemami zdrowia psychicznego i osób społecznie wykluczonych (np. bezdomnych, Romów, byłych więźniów, uchodźców i imigrantów). Ta grecka spółdzielnia społeczna, utworzona w 2005 r., generuje dochody z usług zbierania i recyklingu papieru dla przedsiębiorstw sektora prywatnego (np. instytucji opieki zdrowotnej, szpitali, grup bankowych) i organów publicznych. Oferuje również usługi gastronomiczne i prowadzi restaurację. W jej centrum kulturalnym Porfyra ludzie z różnych środowisk kulturowych i społecznych mogą spotykać się i dzielić swoimi doświadczeniami i pomysłami, a także uczyć się o chorobach psychicznych i wykluczeniu społecznym. Centrum jest również otwarte dla osób trzecich na imprezy kulturalne, szkoleniowe i firmowe.

Klimax Plus posiada również internetową stację radiową, która produkuje programy łączące rozrywkę z informacją o osobach niepełnosprawnych. Pracownicy mogą również uczestniczyć w produkcji zegarów ściennych. Do tej pory w spółdzielni społecznej zatrudniono ponad 150 osób.

Powiązane linki:

Przedsiębiorczość i samozatrudnienie

Komisja Europejska:

Eurostat

Zatrudnienie i innowacje społeczne

Europejski Fundusz Społeczny

Badanie zlecone przez Komisję Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów Parlamentu Europejskiego

Oddziaływanie społeczne

Klimax Plus

Spółdzielnia społeczna

Więcej informacji:

Europejskie Dni Pracy